Van een organisatiebreed cijfer naar het loon per medewerker
Je loonkloofanalyse levert cijfers op geaggregeerd niveau: per categorie van work of equal value en over de hele organisatie. Maar de EU Pay Transparency Directive geeft élke werknemer het recht om te weten hoe zijn eigen loon zich verhoudt tot dat van collega's die gelijkwaardig werk doen. Daarmee moet je dat geaggregeerde verhaal kunnen vertalen naar het individu. Dat is een andere oefening. Een geruststellend gemiddelde zegt niets over de medewerker die voor je zit - die wil weten waar híj staat, en waarom. Je moet dus kunnen afdalen van percentages op organisatieniveau naar een concreet, uitlegbaar bedrag per persoon.
Van procenten naar centen
Je loonkloof was tot nu toe een percentage. Nu wordt ze een bedrag per medewerker. Elke medewerker kan zijn loon naast dat van zijn collega's leggen, en jij moet elk verschil kunnen verantwoorden, of bijsturen.
Individuele loontransparantie
Vier verplichtingen voor élke werkgever
De loonkloofrapportering geldt pas vanaf 100 werknemers (of lager, wanneer de nationale wetgeving daarin voorziet), maar het individuele recht op informatie geldt voor élke werkgever. De EU Pay Transparency Directive legt je daarbij vier concrete verplichtingen op.
Recht op informatie
Elke werknemer kan zijn/haar eigen loonniveau opvragen, samen met de gemiddelde loonniveaus, opgesplitst naar geslacht, voor de categorie van work of equal value waartoe hij behoort. Werknemers moeten dit recht effectief kunnen uitoefenen. Represailles zijn uit den boze - lees: er volgt een ontslagbescherming.
Antwoorden binnen de twee maanden
Wanneer een werknemer het recht op informatie uitoefent, dan moet je binnen de twee maanden - of sneller, wanneer de nationale wetgeving een kortere termijn voorschrijft - antwoorden. Ook als je de vraag van je werknemers afwacht, zal je voorbereid moeten zijn. Moet je dan nog je huiswerk starten, dan kom je onherroepelijk te laat.
Proactieve informatieplicht
Elke werkgever, ongeacht het aantal werknemers, moet zijn mensen minstens één keer per jaar proactief informeren over hun recht op informatie: hoe hun loon zich verhoudt tot dat van collega's die gelijkwaardig werk doen. Daarbij leg je ook uit hoe ze dat recht kunnen uitoefenen. Die informatie komt bovenop de criteria voor loonvorming en loonprogressie, die je al toegankelijk moet maken.
Geen geheimhoudingsclausules
Werknemers mogen niet verhinderd worden om hun loon bekend te maken als ze het recht op gelijke beloning willen afdwingen. Contractuele clausules die dat beperken, worden verboden. Kijk dus je arbeidsovereenkomsten, je arbeidsreglement en je interne beleid na op bepalingen die het bespreken van loon verbieden. Wat vandaag misschien nog als vertrouwelijkheid geldt, mag niet meer.
Waarom Stratarius
Elk van die verplichtingen veronderstelt hetzelfde: een verdedigbaar antwoord voor elke medewerker. Waar dat antwoord ontbreekt, stuur je bij, per persoon en niet per groep.
Bijsturen is geen cosmetische ingreep om je cijfers er beter te doen uitzien, maar een rechtvaardigheidsvraagstuk. Je stelt een loon bij omdat het niet klopt, niet omdat een rapport dat vraagt, en dat geldt in beide richtingen: ook bij mannen kan een loon niet kloppen. Corrigeer je enkel binnen de benadeelde groep, dan verschuif je het probleem zonder het op te lossen. Wij combineren people analytics, strategie en fairnessanalyse, zodat elke correctie standhoudt.
Neem vrijblijvend contact op
Klaar voor vragen van je medewerkers?
Vertel ons waar je vandaag staat. In een intake bekijken we samen hoe je van je geaggregeerde cijfers naar een uitlegbaar bedrag per medewerker gaat, zodat je op elke individuele vraag een antwoord hebt dat standhoudt.
Van cijfer tot gesprek
Een antwoord per medewerker staat niet op zichzelf.
Wat je één medewerker vertelt over zijn loon, is maar zo sterk als wat erachter zit: een analyse die klopt, processen die standhouden en een beleid dat als eerlijk wordt ervaren. En dan moet dat antwoord ook nog goed overkomen in het gesprek.
- 01
Doet je loonbeleid wat het belooft?
Een loonkloofanalyse toetst of je lonen doen wat je beleid belooft. Wij vertrekken daarbij niet van een Excel, maar van je strategie: welke kenmerken van je mensen waardeer je écht, en zie je die terug in hun loon?
- 02
Hoe dicht je de loonkloof duurzaam?
Je loonkloofcijfer is het eindpunt van talloze beslissingen over aanwerving, promotie, doorstroom, opleiding en uitstroom. Wij helpen je die processen in kaart te brengen en te herontwerpen, zodat je de oorzaak aanpakt en niet enkel het symptoom.
- 03
Klopt je loonbeleid ook in de ervaring van je mensen?
Een loonbeleid kan objectief correct zijn en toch als onfair aanvoelen. Wij brengen die perceptie in kaart en verbinden ze met je harde data, zodat je weet waar je moet bijsturen, waar je moet communiceren en waar je gerust kan zijn.
- 05
Het beste loonbeleid strandt bij een slecht gesprek
Al je werk aan cijfers, processen en individuele transparantie komt samen in het gesprek over loon. Wij helpen je dat gesprek voor te bereiden, zodat het je beleid geloofwaardig maakt en draagvlak geeft.
- Artikel
Equal pay & loontransparantie: zo begin je eraan
- Artikel
Equal Pay ... I don't want to talk about it. Frankly, I don't even want to know
- Artikel
De impact van de EU Pay Transparency Directive komt er sneller aan dan je denkt. Heb jij al de eerste stappen gezet?
- Webinar
Equal pay en loontransparantie - vandaag, morgen én overmorgen
(opent in een nieuw tabblad)
Veelgestelde vragen
Waarom is Stratarius de aangewezen partner voor Equal Pay?
Met Stratarius combineren we expertise op het vlak van HR- en loonstrategie, compensation & benefits, HR legal én data-analyse. Door die unieke combinatie bieden we complete oplossingen voor elke uitdaging die je ervaart op het vlak van equal pay.
Wij helpen jou:
- Inzicht te krijgen in de gender pay gap
- Volledig compliant te zijn met de EU Pay Transparency Directive
- Op een heldere manier te rapporteren en communiceren naar jouw stakeholders
- Jouw organisatie rechtvaardiger te maken
Onze multidisciplinaire insteek zorgt ervoor dat we maatwerk kunnen leveren. En als organisatie heb je bij Stratarius één enkel aanspreekpunt van begin tot einde.
Waarom niet kiezen voor een pay equity tool?
Mede door de nakende EU Pay Transparency Directive schieten pay equity tools als paddenstoelen uit de grond. Denk aan Syndio, Trusaic, Pay Analytics (beqom), PIHR, Sysarb, Ravio en Compport.
Elk van deze tools lijkt tegemoet te komen aan de rapporteringseisen die de EU Pay Transparency Directive stelt. Toch is dat vaak niet zo. Een belangrijk kritiekpunt: ze gaan onvoldoende kritisch om met de variabelen die ze meenemen in de statistische analyse. Sommige tools laten gebruikers zelfs toe om vooraf te bepalen welke variabelen als 'problematisch' worden gelabeld — en dus uit de analyse gefilterd worden. Daardoor kan een pay gap softwarematig verdoezeld worden.
Alle mogelijke variabelen zomaar meenemen in de analyse is dus een slecht idee.
Kan je een concreet voorbeeld geven van een Equal Pay case?
Situatie: bij een productiebedrijf in de voedingsnijverheid vonden we binnen twee werknemerscategorieën een pay gap van meer dan 5% in het nadeel van vrouwen.
Analyse: op basis van een diepgaande, kwalitatieve analyse konden we vaststellen dat de pay gap te wijten was aan de periode — economische hoogconjunctuur in combinatie met krapte op de arbeidsmarkt — waarin bepaalde werknemers waren aangeworven. Zij trokken de gemiddelde pay gap omhoog. Van die werknemers waren op dat moment enkel nog mannen in dienst. Ten opzichte van het huidige loonbeleid waren een aantal mannen dus overbetaald.
Oplossing: de oplossing bestond er niet in om ook de vrouwelijke werknemers over te betalen — dat zou historische situaties nooit rechttrekken. Ons advies leidde ertoe dat de organisatie de loonkloof kon verklaren op basis van objectieve, genderneutrale criteria, zonder financieel te moeten bijsturen én volledig in lijn met de EU Pay Transparency Directive en de rechtspraak op het vlak van discriminatie.
Welke impact heeft de EU Pay Transparency Directive op mijn HR- en loonbeleid?
Of de EU Pay Transparency Directive in staat is om de loonkloof (deels) te dichten, is nog koffiedik kijken. Wat wel zeker is: de Europese richtlijn zal een grote impact hebben op HR, zowel op korte als op lange termijn.
Op korte termijn verplicht de richtlijn HR-departementen om datagedreven te werken en bewuster om te gaan met de bias die in processen en procedures is geslopen. Dat brengt een bijkomende workload met zich mee — daar moeten we niet flauw over doen. Maar de voordelen van écht datagedreven werken wegen daar ruimschoots tegen op.
Op langere termijn zijn er drie ontwikkelingen waarbij HR best stil kan staan:
- Een toename van freelancers binnen de organisatie
- Verdere harmonisatie van het statuut van arbeiders en bedienden, omwille van de vereiste van eenheidsclassificatie
- Omdat de wetgeving rond overuren voor deeltijdse werknemers niet overeenstemt met de Europese wetgeving, kunnen heel wat deeltijds tewerkgestelde werknemers als slachtoffers van (indirecte) discriminatie beschouwd worden
Benieuwd hoe je hiermee aan de slag kan? Bekijk onze loonkloofanalyse.




